ไอออน
บุคคลในบทสนทนา: โสเครตีส และ ไอออน
โสเครตีส: ยินดีต้อนรับ, ไอออน. คุณมาจากเอเฟซัสเมืองบ้านเกิดงั้นเหรอ?
ไอออน: ไม่ใช่ครับ, โสเครตีส; ผมมาจากเอพิเดารัส, ที่ซึ่งผมไปร่วมเทศกาลของอัสคลีเพียส
โสเครตีส: แล้วชาวเอพิเดารัสจัดประกวดนักขับลำนำในเทศกาลด้วยเหรอ?
ไอออน: อ้อ ใช่ครับ; รวมทั้งผู้แสดงดนตรีทุกประเภทด้วย
โสเครตีส: คุณเป็นผู้เข้าแข่งขันคนหนึ่งด้วยรึเปล่า—แล้วสำเร็จไหม?
ไอออน: ผมได้รางวัลชนะเลิศเหนือทุกคน, โสเครตีส
โสเครตีส: เก่งมาก; และผมหวังว่าคุณจะทำเช่นเดียวกันให้พวกเราในเทศกาลพานาเธไนอา
ไอออน: ผมจะทำให้ได้ครับ, หากทวยเทพทรงโปรด
โสเครตีส: ผมมักอิจฉาอาชีพนักขับลำนำ, ไอออน; เพราะคุณได้สวมเสื้อผ้างามเสมอ, และการทำตัวให้ดูงดงามที่สุดก็เป็นส่วนหนึ่งของศิลปวิทยาของคุณ. แล้ว, อีกอย่าง, คุณยังต้องคลุกคลีอยู่กับกวีที่ดีมากมายเสมอ; โดยเฉพาะโฮเมอร์, ผู้ยอดเยี่ยมและเปี่ยมด้วยความเป็นเทพที่สุดในหมู่พวกเขา; และการเข้าใจเขา, มิใช่เพียงท่องจำถ้อยคำของเขา, ก็เป็นสิ่งน่าอิจฉาอย่างยิ่ง. ทั้งไม่มีใครเป็นนักขับลำนำได้หากไม่เข้าใจความหมายของกวี. เพราะนักขับลำนำควรถ่ายทอดความคิดของกวีแก่ผู้ฟัง, แต่เขาจะถ่ายทอดได้ดีอย่างไรหากไม่รู้ว่ากวีหมายถึงอะไร? ทั้งหมดนี้น่าอิจฉายิ่งนัก
ไอออน: จริงทีเดียว, โสเครตีส; การตีความเป็นส่วนที่ต้องทุ่มเทที่สุดในศิลปวิทยาของผมแน่นอน; และผมเชื่อว่าตัวเองพูดถึงโฮเมอร์ได้ดีกว่าใคร; ไม่ว่าจะเมโทรโดรัสแห่งแลมป์ซาคัส, สเตซิมโบรตัสแห่งธาซอส, กลาวคอน, หรือใครก็ตามที่เคยมีมา, ไม่มีใครมีข้อคิดเห็นเกี่ยวกับโฮเมอร์ดีเท่าผม, หรือมากเท่าผม
โสเครตีส: ผมยินดีที่ได้ยินคุณพูดเช่นนั้น, ไอออน; ผมเห็นว่าคุณคงไม่ปฏิเสธที่จะให้ผมได้รู้ข้อคิดเห็นเหล่านั้น
ไอออน: แน่นอนครับ, โสเครตีส; คุณควรฟังจริงๆว่าผมถ่ายทอดโฮเมอร์ได้ประณีตเพียงใด. ผมคิดว่าพวกโฮเมริดีควรมอบมงกุฎทองให้ผม
โสเครตีส: ผมจะหาโอกาสฟังคุณขยายความโฮเมอร์ให้งดงามในคราวอื่น. แต่ตอนนี้อยากถามสักข้อ: ศิลปวิทยาของคุณครอบคลุมเฮซิออดกับอาร์คิโลคัสด้วย, หรือเฉพาะโฮเมอร์?
ไอออน: เฉพาะโฮเมอร์; เขาคนเดียวก็เพียงพอแล้ว
โสเครตีส: มีเรื่องใดที่โฮเมอร์กับเฮซิออดเห็นตรงกันไหม?
ไอออน: มีครับ; ในความเห็นผมมีอยู่มากทีเดียว
โสเครตีส: แล้วคุณตีความคำพูดของโฮเมอร์, หรือคำพูดของเฮซิออด, ได้ดีกว่ากันในเรื่องที่พวกเขาเห็นตรงกัน?
ไอออน: ผมตีความได้ดีเท่ากันครับ, โสเครตีส, ในเรื่องที่พวกเขาเห็นตรงกัน
โสเครตีส: แล้วเรื่องที่พวกเขาไม่เห็นตรงกันล่ะ?—ตัวอย่างเช่น, เรื่องการพยากรณ์, ซึ่งทั้งโฮเมอร์และเฮซิออดต่างก็กล่าวถึง,—
ไอออน: จริงทีเดียว:
โสเครตีส: คุณหรือนักพยากรณ์ที่ดีจะตีความสิ่งที่กวีทั้งสองคนกล่าวถึงการพยากรณ์ได้ดีกว่า, ไม่เฉพาะเมื่อเห็นตรงกัน, แต่เมื่อเห็นต่างกันด้วย?
ไอออน: นักพยากรณ์ทำได้ดีกว่าครับ
โสเครตีส: เช่นนั้นแล้วหากคุณเป็นนักพยากรณ์, คุณก็ย่อมตีความพวกเขาได้ทั้งเมื่อเห็นต่างกันและเมื่อเห็นตรงกันมิใช่เหรอ?
ไอออน: แน่นอนครับ
โสเครตีส: แต่คุณมีความชำนาญเฉพาะเรื่องโฮเมอร์ได้อย่างไร, โดยไม่ชำนาญเฮซิออดหรือกวีอื่น? โฮเมอร์ไม่ได้กล่าวถึงหัวข้อเดียวกับกวีอื่นทั้งหมดหรอกหรือ? สงครามไม่ใช่เรื่องหลักของเขาเหรอ? และเขาไม่ได้กล่าวถึงสังคมมนุษย์และการคบหากันของผู้คน, ทั้งดีและเลว, ชำนาญและไม่ชำนาญ, รวมทั้งทวยเทพสนทนากันเองและกับมนุษยชาติ, ตลอดจนสิ่งที่เกิดบนสวรรค์และโลกเบื้องล่าง, กับวงศ์วานของเทพและวีรบุรุษหรอกหรือ? เหล่านี้มิใช่เรื่องที่โฮเมอร์ขับขานหรอกหรือ?
ไอออน: จริงทีเดียว, โสเครตีส
โสเครตีส: กวีอื่นก็ขับขานเรื่องเดียวกันมิใช่เหรอ?
ไอออน: ใช่ค